Psikodrama, Spontanite Tiyatrosu, Seminerler, Kitap yazarlığı, Eğitimler, Tango... Ayrıca çok başarılı bir psikolog olarak tanınıyorsunuz. Tüm bu çalışma temposu içerisinde en keyif aldığınız ve sizi en çok motive eden iş bunlardan hangisi?
Teşekkürler, bu saydıklarınızdan Tango bir hobi olarak sürerken, "Tangodrama" da çift terapisinde kullanmayı düşünmemle birlikte profesyonel hayatıma girdi. Bu anlamda bakarsak sanırım Spontanite Tiyatrosu, Yazarlık ve Tango en çok zevk aldığım uğraşlarım arasında sayılabilir.
İçinde bulunduğum tüm disiplinlerin yaratıcılık temelli olması hemen hepsini son derece keyifli kılabiliyor. Yaşamı tatlandıran şey kalıpların dışına çıkmanıza yardım eden yaratıcılık ve her şeyden önce sahip olunması gereken yaratıcılık cesaretidir. Derlerki hangi uğraş işiniz olursa keyfi kaçar, bunun panzehiri yaratıcılıktır. Dolayısıyle hayatı zevkli kılan da aynı şeydir. Bunu çoğu zaman gözden kaçırır ve başka şekillerde mutlu olmaya çalışırız.
Psikodrama çalışmalarınızdan bahseder misiniz?
Psikodrama hemen hemen psikoloji eğitimi ile aynı sıralarda başlayan ve bugüne kadar gelen bir süreç, bir iş, bir meslek, bir disiplinden daha fazlası, bir yaşam tarzı diyebilirim. Psikodramanın içinde barındırdığı dünya görüşü yaşamda var olan hemen her şeyi kapsayan çok geniş bir anlayışı bize sunar. İstanbul Psikodrama Enstitüsü'nde yıllar içinde bir çok kişi hafta içi devam eden psikodrama gruplarında yaşamlarında var olan birçok önemli şeyi sahnede görme ,onlara dokunma ve onları değiştirme şansı yakaladı. Psikodrama gerçeğin dramatizasyonla yeniden keşfedilmesi ve gerekiyorsa değiştirilmesi demektir. Bu etkin yöntem yıllardır zaman zaman bireysel psikoterapi içinde de başvurduğum bir sistem olmaktadır. Enstitüde yaşantı gruplarının yanı sıra psikodrama eğitim grupları da bulunmaktadır.Tam ismi Psikodrama Grup Psikoterapisi ve Sosyometri olan bu sistem şirket eğitimlerinde , okul eğitimlerinde, klasik tiyatroda, çift aile tedavilerinde ve daha bir çok alanda kullanılabilmektedir.
Psikoterapide ve Psikodramada ne iyileştirici olmaktadır ?
Psikoterapi terapist ile danışanın bir alış-verişidir. Psikoterapide farkındalık ve keşfin önemli olduğu bilinse de asıl önemli olan değişme cesaretini danışanın terapisten alabilmesidir. Algını değişmesi insanın tüm sisteminin değişmesi anlamına gelirki, bu psikoterapide iyileştirici bir etkiye sahip olan diğer ana şeylerden biridir. Psikodramada daha da özel olarak yaşamın her anı sahnede somutlaştırılarak onun içine girilir ve terapist tıpkı bir cerrah gibi orada ters giden ne varsa düzeltir.
En geniş anlamıyla bu çok özel bir enerji alışverişidir.
Spontanite tiyatrosunu ne zaman ve hangi amaçla kurdunuz? Spontanite tiyatrosu sırasında yaşadığınız bir anıyı bizimle paylaşır mısınız?
Bu oluşum 2002 - 2003 sezonunda kuruldu. Bu tiyatro psikodramanın ilk ayak seslerinin var olduğu ve Moreno’nun yaratıcılığının bir ürünüdür. Bir psikodrama kurumunda spontanite tiyatrosu olmazsa olmazdı. Yıllardır Türkiye'de var olan psikodrama kendi içinde bunu yaratamamıştı, eksiği biz tamamladık. Spontanite tiyatrosunda herkes yaratıcıdır, seyici, oyuncu, yönetici, her an bir kez yaşanır ve tekrarı yoktur, tıpkı yaşam gibi. Yaşamda umarsızca bir şeyleri tekrar etmeye çalışırız ama bu bir yanılsamadır. Umarım bir gösteride bu yazıyı okuyanlar ile karşılaşır ve sadece o gruba özgü bir anlar silsilesini paylaşırız. Seyircilerin duygularının düşüncelerinin ve öykülerinin oynandığı bu tiyatro gerçek bir karşılaşmayı hedeflemektedir. Diyarbakır'da sokak çocuklarına gösteri yaparken 8 yaşlarında bir zaza kız çocuğu küçük erkek kardeşi kendi kız arkadaşı ve erkek kardeşinin bir erkek arkadaşının içinde olduğu bir öykü anlattı . Oyun sergilendikten sonra paylaşımda öyküye konu olan her çocuğun orada olduğunu keşfettik ve ben de onları sahneye davet edip o öyküyü 3. Kez sahiplerine tekrar oynattım. Gerçekten öykü tüm anlamını sahnede olması gerektiği yönde farklılaşarak bulmuştu.
Tango’nun hayatınızdaki yeri nedir? Mesleğinizin Tango’yu seçmenize bir etkisi oldu mu?
Baştada söylediğim gibi tango bir hobi olarak başladı, sahne, müzik , dans her zaman hayatımda oldu. Yedi yıl önce keşfettiğim Arjantin Tangosu dünyayı farklı bir gözle de görmemi sağladı. Arjantin dahil tüm önemli tango merkezlerinde dans ettim, sonrasında çift davranışlarını incelemede ne derece başarılı bir ortam olduğunu anlamam uzun sürmedi ve Boğaziçi Üniversitesinde ilk kez Tangodrama adlı sunumumu yaptım. Tango kişinin kendini tanıma ve gözleme süreçlerine katkıda bulunur, tabi görmek isteyene. Herkese tavsiye ederim.
Yeni projeleriniz varsa bizimle paylaşırmısınız?
Yeni projeler her zaman olmuştur, 2 yeni kitap projesi elimde, ayrıca lösemili çocuklar, aileleri, doktorları, ve hemşireleri ile ilgili bir projenin üstünde çalışıyoruz, bir sponsor bulursak hayata geçirebileceğiz. Tangodrama tedavi ekibini kuracağız, bunların hepsi bu yıl içinde gerçekleşecek sanırım.
Bunca uğraşı ve başarının arasında ulaşmak istediğiniz başka bir hedef var mı? En büyük hayaliniz nedir?
Bu benim için zor bir soru, hayallerimin çoğuna ulaştım, şimdilerde onları biraz büyütüp kalitesini arttırıyorum, ama asıl hedef hiç durmadan yaratmak ve ileriye gitmek , bu sanırım yaşamdaki en önemli hedef olmalı.
Terzi kendi söküğünü dikemezmiş, siz kendi ruh sağlığınız için neler yapıyorsunuz?
Uzun yıllar kendi eğitimlerimiz sayesinde psikoterapiden geçtim ama tabi hiçbir şeyin sonu yoktur. Zaman zaman kendi söküğümüzü diksek de zaman zaman terapistin yardım alması şart olabilir, bir enstitünün başkanı ve bir çok programın başlatıcısı olarak daha çok terzi rolünde durduğumu söylemek zorundayım. Kendi ruh sağlığım için, yüzüyorum, kayak yapıyorum, dans ediyorum ve diğer enerji sistemleri ile uğraşıyorum.
Kendisini, aklını ve duygularını daha iyi anlamak isteyen ve bu doğrultuda hayatla ilgili önemli kararlar alacak kişilerin atması gereken ilk adım nedir? Yani sağlıklı kararlar için özetle nereden başlamak gerekir?
Atılması gereken ilk adım psikodramaya katılmak olabilir. Herşeyden önce cesaret sahibi olmak gerekir. Sağlıklı karar kişinin kendi gerçek ihtiyaçlarını bilerek cesaret ile aldıkları kararlardır. Korku ve kaygı ile karar vermek bir geri çekilmedir.
Gelişen teknolojinin hayatımızı nasıl etkilediğini düşünüyorsunuz?
Gelişen hiçbir teknoloji yalnızca kendi başına bir etkide bulunmaz, o teknolojiyi insanın nasıl kullandığı teknolojinin etkisini ortaya çıkartır. Atom enerjisinde olduğu gibi, insanlık onu bomba olarak ya da enerji olarak kullanabildi. Bence eğer gelişen teknolojileri insanların doğru kullanması sağlanırsa olumlu etkilediğinden söz etmek mümkün olmaktadır. Teknolojik gelişmeler çok önemlidir ve yararlıdır fakat buna karşılık her zaman teknolojinin yaşamı olumlu etkilediği söylenemez, zaman zaman insanı yalnızlığa ittiğinden söz edilebilir ve insanın doğadan uzaklaşmasına sebep olduğu savunulabilir. Bunun yanı sıra iletişimin ve gelişme hızının son derece arttığından da söz etmek mümkündür. Ama hiçbir teknoloji insanın mükemmel sistemine uzaktan yakından henüz yaklaşamamıştır.
Size göre son yüzyılın en önemli icadı nedir?
En önemli icat internet olmuştur, tüm sınırlar artık kalkmaktadır ve bilgi akışındaki hız tüm kurumların ve toplumun kendini yenilemesine sebep olmaktadır.
“Keşke ..... icat edilseydi de hayatımızı kolaylaştırsaydı” dediğiniz bir şey var mı?
Evet bir an önce ışınlanmanın icat edilmesini bekliyorum, zaman zaman uzun seyahatler zaman ve enerji kaybına neden olmaktadır. Bu sayede Jet Lag sorunu da ortadan kalkacaktır.
İş- özel hayat dengesini kurabildiğinizi düşünüyor musunuz? (Evetse bunu nasıl başarıyorsunuz?)
Bu dengeyi kurduğumu hatta özel hayat ibresini daha da ileri götürerek kurduğumu düşünüyorum. İnsan yaşlanınca çalışmalı; gençken özel yaşamına, hobilerine ve tatillerine daha fazla önem vermelidir. Yaşlılık daha verimli olan bir olgunluk dönemidir. Bu sayede daha uzun yaşamak da mümkün olabilmektedir.
Teşekkür ederiz
İSTANBUL PSİKODRAMA ENSTİTÜSÜ
İSTANBUL ULUSLARARASI ZERKA MORENO ENSTİTÜSÜ
Valikonağı Cad. Y.K.B. Vakıf Apt. No: 173 D:4-9 Nişantaşı – İSTANBUL
Tel: 0212 232 12 63 – 232 47 83 GSM: 0532 213 63 62 Fax: 0212 231 47 54
Web: www.istpsikodrama.com.tr Email : denizaltinay@superonline.com